Một số lưu ý về chế độ ăn cho phụ nữ mang thai bị tiểu đường

24/08/2009 - 12:00 AM
Một số phụ nữ, bình thường không có triệu chứng đái tháo đường, nhưng khi mang thai lại phát hiện mình mắc bệnh. Lúc này, việc ăn uống cần lưu ý như thế nào để kiểm soát lượng đường huyết trong máu?

Bình thường, hoóc-môn insulin được tuyến tụy nội tiết vào máu để điều hòa lượng đường trong máu. Trong thời kỳ mang thai, bánh nhau đôi khi làm rối loạn cơ chế sản xuất insulin, tụy tạng giảm sản xuất insulin, dẫn đến thiếu insulin và làm lượng đường trong máu tăng (phát hiện này ngẫu nhiên trên khoảng 3%-6% ở phụ nữ mang thai). Những người có nguy cơ cao thường trên 35 tuổi, thừa cân, béo phì, hoặc trong gia đình có người mắc bệnh đái tháo đường. 

Trường hợp này, ngay sau khi biết đã thụ thai nên đi thử máu làm trắc nghiệm Sullivan. Không cần phải nhịn đói, bà bầu được cho uống một dung dịch 50g glucose và một giờ sau lấy máu, xác định tỷ lệ đường trong máu.

- Nếu dưới 1,3g/l là tốt, không có đái tháo đường.

- Trên 2g/l, mới là đã bị đái tháo đường trong thời kỳ mang thai.

- Trong khoảng cách  1,3 - 2g/l bác sĩ có thể khuyên kiểm tra tiếp khả năng dung nạp glucose của thai phụ, nhưng khi làm trắc nghiệm này, thì phải nhịn đói trước khi lấy máu.

Về chế độ ăn uống, vẫn ăn theo tháp dinh dưỡng như bình thường nhưng cần lưu ý:

- Độ ngọt (hay sức ngọt) là một yếu tố cần được quan tâm vì nhiều người cứ yên chí rằng đường có tính ngọt và ăn cái gì càng ngọt thì càng có nhiều chất đường. Thực tế điều này khác hẳn nếu tham khảo "Bảng so sánh độ ngọt và chỉ số đường huyết của các chất bột - đường" sau đây:

Chất bột - đường và tạo ngọt 

Độ ngọt

Tinh bột

0

Lactose (trong sữa)

15

Dextrin - Maltose (mạch nha)

30

Glucose

70

Sucrose hay Saccharose ( = chuẩn )

100

Fructose

150 - 175

 Các loại đường

Chỉ số đường huyết

Fructose (đường trái cây)

26

Đường kép Lactose (trong sữa)

57

Đường kép Sucrose (trong mía, củ cải)

83

Mật ong

126

Đường đơn Glucose

138

Đường mạch nha Maltose

152



Do đó, phụ nữ mang thai bị tiểu đường chỉ nên chọn một loại đường có sức ngọt cao mà chỉ số đường huyết thấp là được. Có thể ăn trái cây chín tự nhiên vì vừa có độ ngọt cao, vừa chứa cả chất xơ trì hoãn sự hấp thu của chúng nên mức chỉ số đường huyết thấp nhất (hấp thụ chậm ở đây không có nghĩa là kém hấp thu mà là hấp thu từ từ và dần dần hấp thu hết ở ruột già). Trái lại bánh qui lạt, đường mạch nha maltose mặc dù ít ngọt nhưng những thức ăn bột - đường này có chỉ số đường huyết cao nhất, vì vậy cần giới hạn khi có mức đường huyết cao bất thường.

Nhìn vào "Bảng chỉ số đường huyết của một số loại thực phẩm" bên dưới này, chúng ta nên ưu tiên dùng các chất có chỉ số đường huyết index glycemique (IG) thấp như khoai luộc, cơm, xôi, nui, mì luộc... Tránh ăn những chất quá ngọt và quá béo.

1. Ngũ cốc và sản phẩm từ ngũ cốc

Chỉ số đường huyết

Mì ống nấu 5 phút

64

Cơm ăn liền nấu 1 phút

65

Mì sợi to trắng nấu 15 phút

67

Xôi nấu chín sau 15 phút nấu

68

Ngũ cốc điểm tâm kiểu Âu loại nguyên cám

74

Bánh quy bột yến mạch

78

Bắp nấu

80

Bỏng bắp

99

Bánh mì bột trắng tinh

100

Bánh mì bột nguyên hạt

100

Bánh quy lạt

100

103

Cốm bắp giòn điểm tâm

121

2. Khoai và sản phẩm từ khoai

Chỉ số đường huyết

Khoai lang luộc

70

Khoai tây mỏng chiên giòn

77

Khoai tây bỏ lò

116

Bột khoai tây ăn liền

120

3. Trái cây

Chỉ số đường huyết

Nước ép táo

45

Táo tây

52

Cam

59

Nước cam vắt

71

Chuối

84

Nho khô

93

4. Đậu hạt

Chỉ số đường huyết

Đậu phộng

15

Đậu nành khô

20

Đậu nành đóng hộp

22

Tới kỳ thăm thai nhớ đo tỷ lệ đường - huyết mỗi tháng, ít nhất là một lần. Chỉ cần hoạt động chân tay vừa phải, có chế độ ăn gần như bình thường là ổn định được đường - huyết, không cần tiêm insulin.

Nếu cần, bác sĩ thăm thai có thể chỉ định cho uống thuốc metformin, như hiện hay được dùng đ

Nếu cần, bác sĩ thăm thai có thể chỉ định cho uống thuốc metformin, như hiện hay được dùng để điều trị đái tháo đường type 2 thay thế insulin.

BS Nguyễn Lân Đính
(Chuyên viên dinh dưỡng)

Nguồn: Phunu Online

Gửi bình luận của bạn (0)
Lưu ý: Để được bác sĩ trả lời các câu hỏi, độc giả vui lòng gửi vào mục hỏi đáp

 
 
 
Mã an toàn:
   =