Tương tác giữa thuốc và thực phẩm
30/01/2013 - 09:13 AM
(Dinhduong.com.vn) Uống thuốc thế nào để cơ thể hấp thu thuốc một cách tối đa, tăng hiệu quả chữa bệnh không phải ai cũng biết, giữa thực phẩm và thuốc có một sự tương tác rõ rệt, sau đây là một vài ví dụ điển hình.
Sự hiện diện của thức ăn và các chất dinh dưỡng trong dạ dày, ruột có khả năng giảm sự hấp thu của thuốc. Những ví dụ về sự giảm đáng kể hấp thu của thuốc là thuốc chống loãng xương alendranate (Fosamax) hoặc (Actonel). Sự hấp thu sẽ là không đáng kể nếu nó được uống kèm với thức ăn và sẽ giảm khoảng 60% nếu được uống với cà phê và nước cam. Nhà sản xuất thường hướng dẫn bệnh nhân sử dụng thuốc vào lúc đói, ít nhất khoảng 30 phút trước bữa ăn sáng.


Uống thuốc cũng cần đúng cách để tăng hiệu quả chữa bệnh. ảnh minh họa

Sự hấp thu của sắt sẽ giảm khoảng 50% khi dùng với thức ăn. Sắt sẽ được hấp thu tốt nhất khi được uống với nước và nước hoa quả khi dạ dày rỗng. Nếu bắt buộc phải dùng Sắt với thức ăn để tránh những khó chịu trong dạ dày thì không nên dùng với trứng, các thực phẩm có nhiều phytate, sản phẩm bổ sung chất xơ, trà, cà phê, sản phẩm sữa, sản phẩm bổ sung calci, bởi vì những sản phẩm này sẽ làm giảm hấp thu sắt.
 
Sự tương tác giữa kháng sinh và một số loại thuốc khác là một ví dụ điển hình về sự cản trở hấp thu trong tương tác giữa các loại thuốc. Phản ứng tạo vòng càng cua giữa một số thuốc kháng sinh và một số ion kim loại như sắt, magnesium và aluminium làm giảm khả năng hấp thu của kháng sinh và vi chất. Cách thông dụng để tránh sự tương tác này là tránh sử dụng các loại sản phẩm bổ sung vi chất dinh dưỡng trong thời gian điều trị bằng kháng sinh. Nếu bắt buộc phải sử dụng cả kháng sinh và vi chất trong quá trình điều trị, thì nên sử dụng kháng sinh trước 2 giờ hoặc sau 6 giờ uống vi chất chất dinh dưỡng.

Thuốc kháng sinh như ciproflaxin (cipro) và tetacycline (Achromycin-V và Sumycin) không dung nạp được với calci, sản phẩm sữa, thực phẩm và đồ uống có bổ sung calci, magnesium, kẽm, sắt. Bởi vì sự kết hợp giữa kháng sinh và các sản phẩm này sẽ tạo ra sự tương tác giữa thuốc và thực phẩm và làm giảm sự hấp thu của cả thuốc và thực phẩm.

Trước khi uống loại thuốc nào, bạn nên nhờ bác sĩ tư vấn cách uống thích hợp

Sự kết dính hay sự gắn kết của thuốc vào thực phẩm cũng là một cơ chế khác của sự giảm hấp thu thuốc. Chế độ ăn có nhiều chất xơ làm giảm sự hấp thu của các loại thuốc chống suy nhược và làm giảm tác dụng điều trị của loại thuốc này. Thuốc điều trị tim mạch không nên dùng với các thực phẩm có nhiều chất phytate như lúa mì và yến mạch.

Độ PH dạ dày cũng ảnh hưởng tới mức độ hấp thu của thuốc. Trong mọi tình huống làm thay đổi độ PH dạ dày, như giảm acid clohydric dịch vị, giảm toan dịch vị đều giảm sự hấp thu của thuốc. Ví dụ sự giảm acid dạ dày đã làm làm giảm tác dụng của thuốc ketoconazole trong điều trị nấm Candida ở trên bệnh nhân nhiễm HIV.

Sự có mặt của thức ăn trong dạ dày cũng có thể làm tăng sự hấp thu của một số loại thuốc ví dụ như thuốc kháng sinh Cefuroxime axetil (Ceftin). Loại thuốc này thường được kê đơn dùng sau bữa ăn để đạt được hiệu quả tối đa của thuốc. Sự hấp thu của Cefuroxime axetil sẽ  đạt tới 52% khi dùng với thực phẩm  so sánh với 37% khi dùng vào lúc đói. Một nghiên cứu cho thấy hiệu quả của thuốc saquinavir sẽ được tăng gấp đôi khi được dùng cùng với một bữa ăn sáng no (940-1000kcal và 54-57 g mỡ).

Bs Hồng Nhung/ Theo Food and Drug Interaction

Gửi bình luận của bạn (0)
Lưu ý: Để được bác sĩ trả lời các câu hỏi, độc giả vui lòng gửi vào mục hỏi đáp

 
 
 
Mã an toàn:
   =